De elite van de oude Maya’s begroef niet alleen hun doden. Ze gingen verder.
Bij sommige van de machtigste mensen werden de tanden eruit getrokken. Niet per ongeluk. Deze tanden werden zesentwintig kilometer door bergachtig terrein gesleept. Afgezet in een grot genaamd Bats’ub.
Esther Brielle van Harvard leidde een onderzoek naar stoffelijke resten in Belize. Ze bekeek sites uit de Klassieke periode. Ongeveer 250 tot 900 na Christus.
Het waren niet alleen lokale begraafplaatsen.
Een koninklijk mondstuk?
Brielle en haar team genereerden genomische gegevens uit 341 monsters. Dit wees op 107 unieke individuen. Vierentwintig van deze mensen waren bijzonder. Hun botten kwamen op twee plaatsen naar boven.
Eén locatie: de Plaza Tomb onder een huis in Muklebal Tzul. De andere: Bats’ub-grot. Een steile, afgelegen tocht verderop.
In die grot zaten 226 tanden. Behorend tot die 24 mensen.
Ze lagen naast het skelet van een volwassen vrouw. Haar hoofd ontbrak. In plaats van. Er was een vatgedeelte met een jadekraal.
Bij haar bekken lag een door elkaar gegooide stapel. Schedelfragmenten. Kaken zonder tanden. Een grote cache met individuele tanden. En een omgekeerde kom.
In de kom? Vijf cacaozaden.
Op een oranje kom vlakbij stond een mythisch kolibrie-serenent wezen. 🦜
“De verzameling grafgiften impliceert dat ze royak was”
Het team van Brielle heeft niet met journalisten gesproken. Maar hun bevindingen zijn duidelijk. Die vrouw was een voorouder van veel van de mensen die in de elitegraven begraven lagen.
Of misschien zeiden ze dat ze dat was.
Bloedlijn of merk?
Mirko De Tomassi werkt in München. Hij suggereert dat het verband wellicht meer ideologisch dan biologisch is.
Macht heeft legitimiteit nodig. Jezelf koppelen aan een voorouder helpt. Je doet alsof ze je voorvader is. Plotseling is je status solide.
Alleen de top van de Muklebal Tzul-samenleving deed dit.
Angelina Locker van Vanderbilt University legt de geografie van de dood uit.
Grotten waren niet alleen maar gaten. Het waren ingangen. De Maya’s noemden het Xibalba. De onderwereld.
Locker zegt dat elitemensen waarschijnlijk de enigen waren die in de buurt van deze ‘monding’ van Xibalba mochten komen. Het was een plek om met bovennatuurlijke krachten te praten.
Waarom tanden specifiek?
Locker wijst naar de Ik’. In Maya-gedachte. Het lichaam bestaat uit vier delen. De Ik’ leeft in de mond. Het vertegenwoordigt de adem van de ziel.
Door de tanden te sturen. Ze waren bezig de reis naar Xibalba veilig te stellen. Ervoor zorgen dat de voorouder het heeft gehaald.
Zaden in het donker
Asta Rand van de Nicolaus Copernicus Universiteit heeft een ander idee. Tanden duren.
Zij waren ook van belang. De Maya’s hebben ze ingediend. Zet er juwelen in. Statussymbolen die het rotten overleefden.
Rand denkt dat de tanden afkomstig kunnen zijn van begrafenissen. Of misschien zijn ze tijdens het leven getrokken. Wie weet?
Er is ook een agrarische invalshoek.
Tanden leken op maïskorrels. Maïs staat gelijk aan leven. Maïs staat gelijk aan wedergeboorte.
“Het zou een manier kunnen zijn… om ze in de monding van Xivalba te planten”
Locker suggereert een kosmische oogst. Je plant de tand in de grot. Je krijgt later reïncarnatie. Een cyclus van graan en botten.
Maar laten we eens kijken naar de logistiek.
De Tomassi merkt op dat de reis dagen duurde. Het terrein was ruig. Brutaal.
Dit was geen dinsdagboodschap. Het weerspiegelde pelgrimstochten naar Chichén Itzá. Waar mensen kostbare spullen in de cenote gooiden.
Behalve in plaats van goud of aardewerk. Deze elites droegen fragmenten van zichzelf met zich mee.
Waarom zo ver gaan voor een tand?
We begrijpen nog steeds niet helemaal wat ze verwachtten onderaan te vinden. 🕳️
bioRxiv DOI: 10.64838/2024.12.03.532301 (Opmerking: Bron verstrekte specifieke DOI in tekst, zie referentie hierboven voor context over huidige literatuur).
