Het leven op aarde is een hardnekkig iets. Het klampte zich vast aan dit blauwe marmer lang voordat we konden verklaren waarom, en verspreidde zich tot er bijna geen uithoek van de planeet was die het niet had opgeëist.
Eén theorie zegt dat dit koppige begin te danken is aan geweld. In het bijzonder het intense asteroïdebombardement vier miljard jaar geleden. Misschien waren die ruimterotsen die tegen ons botsten niet alleen het oppervlak aan het vernietigen. Misschien waren ze een kickstart voor de biologie.
Graaf nu onder een krater in Zuid-Korea en je vindt bewijs dat de relatie tussen inslagen en het leven rommelig, complex en mogelijk nuttiger is dan we dachten.
Een krater met een geheim
Jaesoo Lim van het Korea Institute of Geoscience and Material Resources leidde de opgraving. Het team vond stromatolieten begraven onder een enorme krater die ongeveer 42.00 jaar geleden werd gevormd in het Jeokjung-Chogje Basin.
Stromatolieten? Het zijn gelaagde minerale structuren. Kortom, gefossiliseerde microbiële matten. Sommige van de oudste bewijzen die we hebben voor het leven op aarde lijken precies op hen: cyanobacteriën die sediment in de loop van de eeuwen opstapelen en calciumcarbonaatsteigers bouwen die lijken op koraalbotten.
Het Jeokjung-Chogyje-bekken was zeker een bekend geografisch kenmerk, een komvormige depressie in Hapcheon. Maar de gewelddadige oorsprong ervan kwam pas in 2021 aan het licht. Er was een reverse-engineering van de vorm van het bassin nodig en het detecteren van meteoritische mineralen die in de lokale bodem waren gemengd om hier een asteroïde-inslag te realiseren. Het hield water vast. En het werd heet.
Onder de noordwestelijke rand van deze krater heeft het team stromatolieten met een doorsnede van ongeveer 10 tot 20 centimeter opgevist. Ze zijn echter niet van de dag van de impact. Radiokoolstofdatering plaatst ze tussen 23.400 jaar en 14.6400 jaar oud.
Dat zijn tienduizenden jaren groei.
Hitte, niet alleen kou
Hier is het mechanisme: een asteroïde botst op de aarde. De korst verbrijzelt. Warmte bloeit uit de diepe rotsen en verdwijnt langzaam in het bassin. Water vult de krater. De hitte verwarmt dat water. Je krijgt een hydrothermisch impactmeer.
Een warmwaterbron zo groot als een meer.
Het team van Lim vond europium in de rots. Dit element wordt dramatisch beter oplosbaar in hete hydrovloeistoffen. Het is een chemische vingerafdruk die zegt: “Hier heeft hydrothermische activiteit plaatsgevonden.”
Dan zijn er de zwavel en de calciet. De hoge niveaus suggereren dat microben die aan hitte zijn aangepast, floreerden, aten, bouwden en overleefden in wat we extreme omstandigheden zouden noemen.
“Dit is het eerste alomvattende bewijs dat suggereert dat stromatolieten hydrothermale meren zouden kunnen vormen die zijn ontstaan door inslagen van asteroïden.” – Lim
Per ongeluk bouwde de asteroïde een kuuroord.
Zuurstofoases?
Dus waarom is een warme poel van 20.000 jaar geleden van belang voor een verhaal over de oorsprong van vier miljard jaar oud?
Context.
De Jeokjung-Chogie-vinding daagt oude ideeën over andere kraters uit. Zoals Chicxulub. Wetenschappers hebben daar eerder bewijs van microbiële matten gevonden, waarbij ze ervan uitgingen dat het gewoon sediment was dat na de inslag in het gat was gespoeld. Deze ontdekking suggereert dat microben binnen de impactstructuur zelf kunnen groeien.
Stel je de aarde miljarden jaren geleden voor. Het zonnestelsel was rommelig. De gevolgen waren constant.
Als één asteroïde vandaag de dag een tijdelijk microbieel toevluchtsoord creëert, wat hebben dan een miljard mensen gedaan?
Miljarden gevolgen kunnen miljarden toevluchtsoorden betekenen.
En misschien, heel misschien, wat zuurstof.
Vóór 2,4 miljard jaar had de aarde heel weinig zuurstof in de lucht. We geven cyanobacteriën de schuld dat ze dat veranderen: de fotosynthese pompt de lucht met adem. Er zijn ook aanwijzingen dat bij de vorming van stromatolieten zuurstof vrijkomt als bijproduct van de stofwisseling.
Als inslagmeren als fabrieken voor deze matten zouden fungeren, had elke krater een ‘zuurstofoase’ kunnen zijn.
Een lokale uitbarsting van leven die gas in de atmosfeer pompt terwijl de rest van de wereld in brand staat.
Het is nog geen bewijs. Het verband tussen stromatolieten en vroege mondiale oxygenatie blijft duister. Maar de puzzel heeft minder ontbrekende stukjes. We weten minder over de oorsprong van het leven dan we zouden willen, zoals staren naar een puzzel van 1000 stukjes met zeven tegels in de hand.
Dit voegt nog een handvol tegels toe.
Het impliceert dat de biologische startlijn van de aarde niet stil of steriel was. Het was chaotisch. Gewelddadig. Verwarmd.
Andere kraters hebben hetzelfde onderzoek nodig. Zoek naar de hydrothermale kenmerken. Zoek de matten.
Mars wacht daar ook. Bedekt met kraters. Koud nu. Maar had het miljarden jaren geleden dezelfde hydrothermale kuuroorden? Misschien liggen diep onder de regoliet de geesten van oude microbiële steden begraven.
Of misschien is er alleen maar stof.
