Wetenschappers hebben in het bloed van Birmese pythons een uniek molecuul geïdentificeerd dat een revolutie teweeg zou kunnen brengen in de behandeling van obesitas. Pythons staan erom bekend enorme maaltijden te nuttigen – soms zelfs meer dan hun eigen lichaamsgewicht – en vervolgens maandenlang te overleven zonder te eten. Deze stofwisselingsprestatie is nu gekoppeld aan een specifieke metaboliet, genaamd pTOS, waarvan onderzoekers denken dat deze de basis zou kunnen vormen voor een nieuwe klasse eetlustremmende medicijnen.
Het metabolische geheim van Python
Birmese pythons vertonen extreme fysiologische veranderingen tijdens het voeden. Hun hart groeit met 25% en hun stofwisseling versnelt 4000 keer om grote maaltijden te verwerken. Daarna gaan ze langdurig vasten. Onderzoekers van Stanford University en de University of Colorado Boulder probeerden de biochemische mechanismen achter deze verschuivingen te begrijpen, waarbij ze zich concentreerden op metabolieten die voor en na het voeden in het bloed van de slang aanwezig waren.
In het onderzoek werd onderzocht hoe jonge pythons (met een gewicht van 1,5 tot 2,5 kg) 28 dagen vastten voordat ze een maaltijd kregen die gelijk was aan 25% van hun lichaamsgewicht. Uit analyse bleek dat de toename van meer dan 200 moleculen na de voeding plaatsvond, waarbij de pTOS meer dan duizendvoudig steeg. Dit molecuul wordt geproduceerd door darmbacteriën en komt in sporenhoeveelheden voor in menselijke urine.
Eetlustonderdrukking bij muizen
De eerste tests waren gericht op de vraag of pTOS de orgaangroei of het energieverbruik van de slang beïnvloedde. Toediening van het molecuul aan zwaarlijvige muizen leverde echter een verrassend resultaat op: de muizen aten aanzienlijk minder. Na 28 dagen verloren muizen behandeld met pTOS 9% van hun lichaamsgewicht.
Dit is belangrijk omdat de huidige medicijnen tegen obesitas, zoals Wegovy, afhankelijk zijn van het vertragen van het ledigen van de maag, wat misselijkheid en spijsverteringsproblemen kan veroorzaken. pTOS lijkt in plaats daarvan rechtstreeks in te werken op de hypothalamus – het hersengebied dat de eetlust reguleert – en biedt mogelijk een schonere, meer gerichte aanpak.
Een veiliger alternatief?
Het team is van mening dat pTOS, omdat het een natuurlijk voorkomende menselijke metaboliet is, veiliger kan blijken dan synthetische drugs. Verder onderzoek is cruciaal om de klinische levensvatbaarheid ervan te bevestigen, maar de eerste bevindingen suggereren een nieuwe route voor de behandeling van obesitas.
“We hebben feitelijk een eetlustremmer ontdekt die bij muizen werkt zonder de bijwerkingen die GLP-1-medicijnen hebben”, legt professor Leslie Leinwand uit.
De studie benadrukt het potentieel om te leren van extreme aanpassingen in de natuurlijke wereld. Het unieke stofwisselingssysteem van de python biedt waardevolle inzichten in de regulering van de eetlust en zou kunnen leiden tot een nieuwe generatie obesitasbehandelingen.
